Ana Sayfa Siyaset 1 Aralık 2021 8 Görüntüleme

6 parti parlamenter sistemde uzlaştı, 14 Aralık’ta nokta konulacak

ANKARA – CHP, İYİ Parti, Saadet Partisi, Demokrat Parti, Gelecek Partisi ve DEVA Partisi’nin güçlendirilmiş parlamenter sistem tekliflerini ortaklaştırmak için yürüttüğü çalışma 14 Aralık’ta yapılacak toplantıyla tamamlanacak.

Yaklaşık 70 günlük çalışmanın sonunda hazırlanan rapor genel liderler tarafından incelenip ortak bir mutabakat metnine dönüşürse 6 önder tarafından kamuoyuna açıklanacak. Seçim sonrası parlamenter sisteme geçiş iradesini ortaya koyacak bu açıklamanın takvimine başkanlar karar verecek.

CHP Genel Lider Yardımcısı Muharrem Erkek, İYİ Parti Hukuk ve Adalet Siyasetleri Lideri Bahadır Fazilet, Saadet Partisi Seçim İşleri Lideri Bülent Kaya, Demokrat Parti Genel Lider Yardımcısı Bülent Şahinalp, Gelecek Partisi Seçim ve Hukuk İşleri Lideri Ayhan Sefer Üstün ile DEVA Partisi Hukuk ve Adalet Siyasetleri Lideri Mustafa Yeneroğlu’nun katıldığı parlamenter sistem çalışması eylül ayında başladı.

Eylül ayında iki görüşme yapan temsilciler ekim ayı başından itibaren TBMM’de bir ortaya gelerek belirlenen 5 ana hususta uzlaşı aradılar.

70 GÜNDE 5 BAŞLIKTA 100’E YAKIN UNSUR ELE ALINDI

Edinilen bilgiye nazaran 5 başlıkta 100’e yakın alt başlık yer alan çalışmada temel unsurları içeren bir giriş kısmı olacak. Bu kısmı yasama, yürütme, yargı ve demokratik sistemin temel asılları kısımları izledi.

Çalışma, “Her bahiste anlaşmadıkça hiçbir bahiste anlaşmış değiliz” unsuru ile yürütüldü. Bu unsur kapsamında “orta yol” arayışları ile uzlaşma zorlandı.

CUMHURBAŞKANI 7 YILLIĞINA 1 DEFA SEÇİLECEK, YÜRÜTME MECLİS’TEN ÇIKACAK

Tek tek ele alınan kısımlarda bugüne kadar tüm başlıklarda uzlaşı sağlandı. Çalışmanın “yürütme” ve “yasama” bahislerine ele alınan başlıklara nazaran tarafsız cumhurbaşkanı 7 yıllık müddetle 1 kere seçilecek, bir daha etkin siyasete dönemeyecek.

Yürütme yetkisi Meclis’ten seçilecek başbakan ve belirleyeceği bakanlar heyetinde olacak. Bakanlar, başbakan tarafından belirlenecek, usulen cumhurbaşkanının bilgisine sunulacak. Cumhurbaşkanının geçmişte krizlere neden olan veto yetkisi olmayacak.

Hesap verebilir bir başbakan olması için Meclis kontrolü artacak. Bakanlar Konseyi mecburî birtakım durumlarda OHAL ilan edebilecek, fakat OHAL KHK’sı çıkarma yetkisi olmayacak.

Parlamenter sistemi güçlendirmek gayesiyle “Yapıcı güvensizlik oyu” getirilecek. Hükümet kurmak kolay, yıkmak güç olacak. Meclis’in misyon mühleti 5 yıl olacak. Seçim barajı yüzde 3’e çekilecek. Seçimlerde yüzde 1 üzeri oy alan partilere hazine yardımı yapılacak.

Torba yasa uygulamasına son verilecek. Meclis İçtüzüğü yenilenerek komiteler münasebetiyle yasa yapma süreci güçlendirilecek.

HSK’YE NEŞTER, YARGIÇLARA COĞRAFİK TEMİNAT

Yargı başlığı altında uzlaşılan başlıklara nazaran HSK, Yargıçlar Konseyi ve Savcılar Şurası olarak ikiye ayrılacak.

Tarafsızlığı kıymet taşıyan Yargıçlar Kurulu’nda Adalet Bakanı ve müsteşar olmayacak. Fakat Savcılar Kurulu’na bakan ve müsteşar katılabilecek.

Hukukta silahların eşitliği unsuru gereği adliyelerde argüman ve savunma makamı eşit hale getirilecek. Mahkeme salonlarında savcı ve avukat birebir hizada bulunacak. AYM’ye kişisel müracaat yolu güçlendirilecek.

Yargı bağımsızlığı ve tarafsızlığı kapsamında yargıçlara coğrafik teminat gelecek.

BASIN ÖZGÜRLÜĞÜ İÇİN ÖZEL DÜZENLEMELER

Çalışmayı yürüten temsilcilerin “torba bölüm” olarak nitelendirdiği “demokratik sistemin temel esasları” başlıklı 5. kısım “temel hak ve hürriyetler” ile “kamu yönetimi” olmak üzere 2 kısım halinde ele alındı.

Temel hak ve hürriyetler kısmında niyet ve söz hürriyeti, toplantı ve şov yürüyüşü hakkı, basın özgürlüğü, çevresel haklar, bayan hakları, sivil toplumun güçlendirilmesi başlıkları ele alındı.

Basın özgürlüğü kısmında uzlaşılan bahislere nazaran, RTÜK’ün misyonunu bağımsız ve tarafsız olarak yerine getirebilmesi için yasal ve yapısal değişiklikler yapılacak. RTÜK’te çoğulcu yapı için üyeler TBMM tarafından nitelikli çoğunlukla seçilecek.

Basınla ilgili mevzuat AYM, AİHM içtihadı doğrultusunda yine düzenlenecek. Anadolu Ajansı bağımsızlık ve tarafsızlık asıllarına nazaran yine yapılandırılacak.

Keyfi akreditasyon kararları engellenecek. Basın kartları verilmesinde meslek kuruluşlarının belirleyici olması sağlanacak.

Medya sahipliği ve finansmanı şeffaf hale getirilecek. Basında monopol ve kartel oluşmaması, medya kuruluşlarının denetlenmesi hedefiyle Rekabet Kurumu’na resen inceleme yetkisi verilecek.

UZLAŞMAKTA ZORLANILAN HUSUSLARDA ORTA YOL ARAYIŞI

Temel haklar alanında bayan hak ve özgürlükleri konusu da çalışılan kıymetli başlıklardan oldu. Buna nazaran kız çocuklarının eğitime ulaşmasının önündeki tüm mahzurların kaldırılması için çalışılacak.

Eğitim müfredatında ilkokul 5. sınıftan itibaren insan hakları ve bayan erkek eşitliği dersleri konulacak. Lakin 6 siyasi partinin bayan kotası ve İstanbul Kontratı konusunda farklı görüşleri bulunuyor.

Bayan kotası konusunda, “Adaletli bir çalışma hayatı için bayanların teminatlı çalışma, eşit işe eşit fiyat, iş özel hayat istikrarının kurulması tarafında memleketler arası standartlar doğrultusunda gerekli düzenlemeler yapılacak. Toplumun ve hayatın her alanında tüm karar alma sistemlerinde, kadın-erkek eşitliğini sağlamak ve korumak öncelikli bir devlet siyaseti haline getirilecek. Bu hususta yasal, yapısal düzenlemeler yapılacak” tabirleri ile uzlaşma sağlandı.

Hazırlanan metinde İstanbul Kontratı sözü de geçmedi, lakin, kimi çekinceler dikkate alınarak “Kadına yönelik şiddetle faal formda çaba edilecektir. Şiddetin önlenmesi ismine milletlerarası kontratlar ve ulusal mevzuattaki kararlar aktif halde uygulanacaktır” sözüne yer verildi.

Siyasi parti temsilcileri uzlaşma arayışını, “Masaya tahlil üretmek için oturuyorsan tahlil bulursun. Bunlar orta yol bulacağımız konular” değerlendirmesinde bulundu.

SON TOPLANTIDA KAMU İDARESİ ELE ALINDI: KAYYIMA SON VERİLECEK, MÜLAKAT KALKACAK

6 partinin sistem çalışmasının son toplantısında kamu idaresi kapsamında lokal idareler üzerinde duruldu.

Edinilen bilgiye nazaran kamu kontrolünün şeffaflığı, hiçbir kurumun Sayıştay kontrolü dışında kalmaması mevzularında anlaşıldı. Kamuda işe alımlarda yazılı imtihanın temel olması da uzlaşılan başlıklar ortasında yer aldı.

Son toplantıda mahallî idarelerin güçlendirilmesi de özel olarak ele alındı. Buna nazaran merkezi yönetim ile lokal idarelerin farklı partilerde olması durumunda yetkilerin kısıtlanmayacağı, merkezi yönetimin vesayet oluşturmayacağı bir sistem kurulacak.

Lokal idarelerin mali gelirlerinin artırılması, belediye hizmetlerinin daha aktif ve verimli olması için gerekli mali yapı oluşturulacak. Merkezi yönetimin vesayet kurma yetkisi ortadan kaldırılacak.

Lokal idarelere İçişleri Bakanı oluruyla kayyım atanması uygulamasına son verilecek. Belediye liderleri yalnızca misyonu ile ilgili kabahatlerde mahkeme tarafından karar alındığında, hakkında bir hatayla ilgili kesin karar olduğunda misyondan alınabilecek. Bu durumda da yerine belediye meclisinden yeni lider seçilecek.

3 BAŞLIK KALDI, 14 ARALIK’TA NOKTA KONULACAK

6 parti 14 Aralık’ta yapacağı son toplantıda üniversitelerin yapısı, siyasi etik ve BDDK, SPK, EPDK üzere üst heyetlerin yapısını ele alacak.

Bu mevzularda da uzlaşma sağlandıktan sonra bugüne kadar yapılan görüşmeler sonucunda ortaya çıkan metin üzerinde redaksiyon yapılacak. Böylelikle yaklaşık 70 gündür süren çalışma tamamlanmış olacak.

ORTAK AÇIKLAMA BEKLENİYOR, TAKVİME BAŞKANLAR KARAR VERECEK

Hazırlanan rapor parti temsilcileri tarafından genel liderlere sunulacak. Genel liderler 6 partinin hukuk liderinin çalışmasını inceledikten sonra ortak mutabakat metnine “olur” verirse birlikte açıklama yapılması bekleniyor.

Çalışma içinde yer alan parti temsilcileri, 6 önderin bir ortada açıklama yapma planı için, “Bu olursa, 6 muhalefet partisi seçim sonrasına dair parlamenter sisteme geçiş iradesini ortaya koymuş, bu geçişle ilgili kamuoyuna kelam vermiş olacak. Beklentimiz bu yönde” değerlendirmesi yapıyor.

Fakat bu açıklamanın vakti için bir takvim verilemiyor. Başkanların tarihe siyaset gündemi, stratejisi ve programlarına nazaran karar vereceği tabir ediliyor.

ALTILI MASA GEÇİŞ SÜRECİNİ DE ÇALIŞABİLİR

Parlamenter sistem teklifinde uzlaşma sağlandıktan sonra bu defa tıpkı grubun “geçiş süreci” olarak tabir edilen seçim sonrası planlamanın ortaya konulması için ek çalışma yapılması bekleniyor. Bu mevzuda kararı da başkanlar verecek.

Gazete Duvar

bitcoin casino siteleri
hack forum forum bahis onwin fethiye escort gaziantep escort gaziantep escort hack forum hacker sitesi bursa escort meritking meritking meritking meritking giriş izmit escort adana escort slot siteleri casibomcu.bet deneme bonusu veren siteler deneme bonusu veren siteler Tarafbet izmir escort istanbul escort marmaris escort